Metomil: Vrasësi i heshtur në pjatën tuaj – Çfarë është pesticidi që u gjet në specat e Maqedonisë dhe sa i rrezikshëm është?
Lajmi se një dërgesë me speca maqedonas u kthye nga kufiri kroat për shkak të pranisë së insekticidit methomyl ka ngritur alarm, jo vetëm midis prodhuesve, por edhe midis konsumatorëve. Edhe pse emri mund të mos duket i njohur për publikun e gjerë, ekspertët paralajmërojnë se është një nga substancat më të rrezikshme që mund të gjendet ilegalisht në zinxhirin ushqimor. Por çfarë është saktësisht methomili dhe pse prania e tij, edhe në sasi të vogla, përbën një rrezik serioz për shëndetin?, raportoi 4NEWS.mk, transmeton Faktiditor.info
Çfarë është methomili?
Methomili është një insekticid i fuqishëm nga grupi i karbamateve, përbërës kimikë që përdoren për të shkatërruar një gamë të gjerë dëmtuesish, nga insektet te marimangat. Për shkak të veprimit të tij të shpejtë dhe efektiv, ishte një zgjedhje popullore në të kaluarën për mbrojtjen e kulturave bujqësore si perimet, frutat, pambuku dhe soja. Shitet me emra të ndryshëm tregtarë, më i famshmi prej të cilëve në zonën tonë është “Lannate”.
Ajo që e bën atë efektiv kundër insekteve është gjithashtu ajo që e bën jashtëzakonisht të rrezikshëm për njerëzit dhe kafshët – mekanizmi i tij i veprimit.
Një neurotoksinë që paralizon sistemin nervor
Metomili klasifikohet si një neurotoksinë e fortë. Veprimi i tij drejtohet në bllokimin e një enzime të quajtur acetilkolinesterazë. Kjo enzimë luan një rol kyç në sistemin nervor – ajo zbërthen substancën kimike acetilkolinë, e cila transmeton impulset nervore.
Kur metomili bllokon këtë enzimë, acetilkolina grumbullohet në sinapset nervore. Kjo shkakton stimulim të vazhdueshëm të qelizave nervore, gjë që çon në humbjen e kontrollit mbi muskujt dhe gjëndrat dhe, në fakt, një “qark të shkurtër” në të gjithë sistemin nervor.
Simptomat e helmimit: Nga të përzierat deri në vdekje
Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) e klasifikon metomilin në Klasën I – substanca jashtëzakonisht të rrezikshme. Ky është niveli më i lartë i toksicitetit, i rezervuar për komponimet që mund të shkaktojnë pasoja serioze shëndetësore ose vdekje edhe në një dozë shumë të ulët.
Helmimi me metomil mund të jetë akut (menjëherë pas gëlltitjes) dhe simptomat shfaqen shpejt, ndonjëherë brenda disa minutash:
Simptoma të lehta: Të përziera, të vjella, djersitje e tepërt, rritje e pështymës, dhimbje koke, marramendje dhe shikim i turbullt.
Simptoma të moderuara: Dhimbje barku, diarre, dridhje muskujsh, vështirësi në frymëmarrje dhe rrahje të ngadalta të zemrës.
Simptoma të rënda: Humbje e vetëdijes, konvulsione (kriza të ngjashme me krizat epileptike), paralizë, dështim i frymëmarrjes (ndalim i frymëmarrjes) dhe komë. Në rastet më të rënda, helmimi përfundon me vdekje.
Pikërisht për shkak të këtij toksiciteti të lartë, metomili është ndaluar për përdorim në Bashkimin Evropian që nga viti 2009. Në Maqedoni, megjithëse me vonesë, është tërhequr gjithashtu nga shitja ligjore dhe përdorimi i tij është rreptësisht i ndaluar.
Rreziku nuk është vetëm në produktet e freskëta
Rreziku i metomilit qëndron edhe në faktin se është një insekticid sistemik. Kjo do të thotë që bima e thith atë përmes rrënjëve ose gjetheve dhe e shpërndan atë në të gjitha pjesët e saj – kërcell, gjethe, lule dhe fruta. Prandaj, nuk mund të hiqet thjesht duke larë sipërfaqen e frutave. Ndodhet brenda specit, domates ose mollës.
Edhe pse dekompozohet relativisht shpejt në mjedis, nëse aplikohet menjëherë para korrjes, mbetjet e tij (mbetjet) në përqendrime të rrezikshme mbeten në frutat që përfundojnë në tryezë.
Zbulimi i metomilit në një dërgesë eksporti nuk është vetëm një goditje ekonomike për bujqësinë maqedonase, por edhe një paralajmërim serioz për shëndetin publik. Ai tregon se diku në vend ka ende rezerva të vjetra të këtij helmi që përdoren ilegalisht, duke vënë në rrezik jetën e konsumatorëve dhe duke hedhur një njollë të zezë mbi të gjithë prodhuesit përgjegjës. Prandaj, këmbëngulja për kontrolle dhe llogaridhënie rigoroze është e vetmja mënyrë për të parandaluar që një vrasës i heshtur si metomili të gjejë rrugën e tij drejt pjatave tona.


Comments are closed.